Narzędzia do diagnostyki oraz treningu pisania i czytania

Terapia metodą Warnkego pozwala na znaczną poprawę umiejętności dzieci w zakresie czytania i pisania, które są ważnymi umiejętnościami na etapie szkolnym. Trudności te mogą wynikać z deficytu w zakresie percepcji oraz czynności ruchowych. Dokładna diagnostyka pozwala jednak wychwycić u dzieci działanie niektórych funkcji i dostosować odpowiedni trening.

Na czym polega diagnostyka?

Diagnoza składa się z 14 etapów – pierwszych 8 testów przeprowadza się za pomocą urządzenia Brain-Boy Universal Professional, pozostałe przy użyciu specjalnie w tym celu zaprojektowanych narzędzi diagnostycznych – wyjaśnia psycholog z Biomed Centrum Rehabilitacji Poznawczej i Neuroterapii, które zajmuje się m.in. diagnostyką oraz terapią metodą Warnkego. W atmosferze zabawy można szybko u dzieci sprawdzić 14 różnych funkcji:

  • Próg kolejności wzrokowej – zdolność układania dwóch bodźców wzrokowych, które szybko następują po sobie.
  • Próg kolejności słuchowej – zdolność układania dwóch bodźców słuchowych, które szybko następują po sobie.
  • Słyszenie kierunkowe – predyspozycja do śledzenia przebiegu lekcji w otoczeniu zakłócających dźwięków.
  • Różnicowanie tonów – umiejętność szybkiego spostrzegania różnic tonów, które pojawiają się w słuchawkach jeden po drugim.
  • Synchroniczne wystukiwanie rytmu – kompetencja przełożenia kliknięć, które pojawiają się raz z lewej, raz z prawej strony, na odpowiadające im stukanie dłońmi.
  • Czas reakcji z wyborem – umiejętność, która decyduje o czasie rozpoznawania fonemów (najmniejsze jednostki mowy) i grafemów (najmniejsze jednostki pisma).
  • Test wzorca częstotliwości – wykazuje zdolność przekładania melodii mowy na informacje – dziecko lokalizuje ton o odmiennej wysokości spośród trzech różnych dźwięków.
  • Test wzorca czasowego – wykazuje umiejętność przekładania rytmu mowy na informacje – dziecko lokalizuje ton o odmiennej długości spośród trzech różnych dźwięków.
  • Test koordynacji oko-ręka – umiejętność ważna dla grafomotoryki – dziecko w pozycji siedzącej balansuje lekkim drążkiem na grzbiecie ręki, która nie pisze przez ok. 10 sekund.
  • Czytanie pseudotekstów – kompetencja kluczowa dla szybkiego czytania oraz tworzenia obrazów wewnętrznych – dziecko wykazuje się umiejętnością automatycznego przetwarzania litery na głoskę podczas czytania tekstów pozbawionych znaczenia.
  • Zdolność do zapamiętywania krótkotrwałego – predyspozycja istotna przede wszystkim do czytania ze zrozumieniem – dziecko zapamiętuje krótkotrwale sylaby i słowa w procesie czytania.
  • Selektywność percepcji – umiejętność, która opiera się na podstawowych funkcjach, głównie na przetwarzaniu czasowym, jest potrzebna do bezbłędnego rozróżniania głosek o podobnym brzmieniu – szczególnie spółgłosek.
  • Spostrzeganie dynamiczne – kompetencja, która jest ważna przy niezakłóconym szybkim czytaniu, – polega na precyzyjnym sterowaniu (w przestrzeni i czasie) sześcioma mięśniami służącymi do kierowania każdym okiem.
  • Zez ukryty – umiejętność ważna dla prawidłowego czytania – test sprawdza zdolność widzenia w trzech wymiarach z bliskiej odległości.
  • Literowanie wzrokowe – test, który sprawdza strategię literowania lub głoskowania, jaką stosuje dziecko, ma znaczenie w przypadku, gdy słowa zapisuje się inaczej niż się je wymawia.

Trening, który jest proponowany w oparciu o wyniki diagnozy jest oparty na dwóch filarach: automatyzacji funkcji podstawowych – przetwarzania słuchowego, motorycznego i wzrokowego oraz treningu lateralnego, tzn. automatyzacji koordynacji półkul mózgowych.

Jakie narzędzia służą do treningu?

Do wykonania pierwszych ośmiu kroków diagnostycznych służy specjalne narzędzie – Brain-Boy Universal Professional (BUP). Wszystkie otrzymane podczas badania wyniki są porównywane z normami odpowiednimi dla wieku, a następnie za pomocą urządzenia rozpoczyna się trening funkcji podstawowych. Pozostałe testy przeprowadza się za pomocą narzędzi do diagnostyki przesiewowej, wśród których znajdują się: drążek do balansowania, wskaźnik fiksacji oka, test widzenia stereoskopowego Langa, test stereoskopowy z krzyżykiem, test widzenia z daleka, test WTT oraz test WWTT. Wyniki są eksportowane do programu Medi-Tools, dołączonego do podstawowego zestawu BUP oraz Audio4Lab. Wszystkie dane są przetwarzane i umożliwiają wygenerowanie raportu, również w formie graficznej.